Debaty sejmoweIV Kadencja

Interpelacja w sprawie opodatkowania zadań finansowanych w ramach Przedakcesyjnego Instrumentu Polityki Strukturalnej - ISPA

   Szanowna Pani Premier! Zwracam się do Pani Premier w kwestii opodatkowania zadań finansowanych w ramach Przedakcesyjnego Instrumentu Polityki Strukturalnej - ISPA.    W jednostkach samorządu terytorialnego wiele kontrowersji i niejasności budzi problem uznania przez organy skarbowe i instytucje państwowe środków otrzymywanych na podstawie porozumień (umów) zawartych przed dniem 1 maja 2004 r. w ramach Przedakcesyjnego Instrumentu Polityki Strukturalnej (ISPA/Funduszu Spójności) do środków bezzwrotnej pomocy zagranicznej. W chwili obecnej organy skarbowe dokonują niekorzystnej dla podatników interpretacji zapisu treści § 6 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 97, poz. 970 ze zm.).    Przykładowo Miasto Jelenia Góra realizuje (na podstawie porozumienia z Narodowym Funduszem Ochrony środowiska i Gospodarki Wodnej z dnia 30 czerwca 2003 r.) przedsięwzięcie inwestycyjne pn.: ˝Zaopatrzenie w wodę i oczyszczanie ścieków w Jeleniej Górze˝, które finansowane jest w 69% ze środków bezzwro0tnej pomocy zagranicznej w ramach Przedakcesyjnego Instrumentu Polityki Strukturalnej (ISPA). Memorandum finansowe, zawarte w dniu 23.09.2002 r. pomiędzy Komisją Europejską, a Rzeczypospolitą Polską określa udział przyznanej pomocy na 69% wydatków kwalifikowanych. Na potrzeby realizacji tego projektu założony został rachunek bankowy, na którym lokowane są wyłącznie środki bezzwrotnej pomocy zagranicznej, pochodzącej z Przedakcesyjnego Instrumentu Polityki Strukturalnej (ISPA). W ramach realizacji przedsięwzięcia zawarte zostały umowy z wykonawcami na:    - wyłonienie Inżyniera Kontraktu (dnia 29.10.2004 r.),    - budowę zakładu uzdatniania wody (dnia 18.10.2004 r.),    - modernizację miejskiej oczyszczalni ścieków z budową stacji kompostowania osadu (dnia 6.01.2005 r.),    - budowę sieci wodociągowej (dnia 12.10.2005 r.),    - budowę i modernizację sieci kanalizacyjnej (dnia 14.10.2005 r.).    Niezrozumiałym jest fakt, Ze dofinansowania dostaw i usług ze środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej nie traktuje się za bezzwrotną pomoc zagraniczną. Zarówno przed, jak i po dniu 1 maja 2004 r. przepisy w zakresie podatku od towarów i usług nie zabraniają stosować obniżoną do wysokości 0% stawkę podatku od towarów i usług do usług w części finansowanej z bezzwrotnej pomocy zagranicznej.    W rozdziale 8 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów Ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 27, poz. 268 ze zm.), jak i w § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 97, poz. 970 ze zm.) jest podobna definicja środków finansowych z pomocy zagranicznej - są to bezzwrotne środki przekazane polskim podmiotom przez rządy państw obcych lub organizacje międzynarodowe, udzielających na podstawie umów zawartych z Rządem Rzeczypospolitej Polskiej (jednostronnych deklaracji rządów i organizacji międzynarodowych udzielających pomocy), a obecnie dodano jeszcze m.in.: ˝kontraktów zawartych przed dniem 1 maja 2004 r. w ramach Przedakcesyjnego Instrumentu Polityki Strukturalnej (ISPA)˝. Wymienione wyżej przepisy nie precyzują jednak podanego w § 6 ust. 3 pkt 2 pojęcia ˝kontrakt˝.    Urząd Komitetu Integracji Europejskiej odmawia rejestracji umów z wykonawcami robót i usług zawartych po dniu 1 maja 2004 r. powołując się na § 6 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 97, poz. 970 ze zm.). Urząd ten twierdzi, że użyty w § 6 ust. 3 pkt 2 wyraz: ˝kontrakt˝ oznacza umowę z wykonawcą na realizację usług. Z tych samych względów nie można ubiegać się o wydanie zaświadczenia, umożliwiającego zwrot naliczonego podatku VAT od nabycia dostaw i usług.    Celowym jest w tej sytuacji wskazać definicję kontraktu (z łacińskiego contractus - umowa) wynikającą ze Słownika języka polskiego wyd. 3 PWN Warszawa 1983 r., a mianowicie: ˝układ, umowa zawarta na piśmie między stronami, określająca warunki i zobowiązania obu stron; dokument, dowód takiej umowy˝. Z przytoczonego pojęcia kontraktu nie wynika, że jego przedmiotem może być tylko wykonywanie robót budowlano-montażowych. Natomiast nie uznaje się za kontrakt porozumienia z Narodowym Funduszem Ochrony środowiska i Gospodarki Wodnej zawartego w dniu 30 czerwca 2003 r.    Realizacja przedsięwzięcia inwestycyjnego wymaga podjęcia wielu czasochłonnych czynności przygotowawczych, m.in. zastosowania procedur wynikających z prawa zamówień publicznych. Zmiana na niekorzyść inwestora przepisów prawnych w trakcie trwania takiego cyklu powoduje ujemne skutki finansowe dla budżetu gminy, których wcześniej nie można było zaplanować. W przypadku miasta Jeleniej Góry skutki te wynoszą ogółem 3 942 695,52 EUR, co stanowi obecnie 16 232 865 zł.    Mając wstępne zapewnienie Ministra środowiska, gmina Jelenia Góra wystąpiła do Wojewody Dolnośląskiego o dotację z budżetu Państwa. Do dnia dzisiejszego dotacja ta nie została potwierdzona. Ponadto jeżeli proces inwestycyjny został rozpoczęty przed dniem 1 maja 2004 r. i w tym też czasie przekazano plac budowy wykonawcom robót, to nie można dzielić umów na część dotyczącą finansowania przedsięwzięcia ze środków bezzwrotnej pomocy zagranicznej i część związaną z jego realizacją.    Pragnę zwrócić uwagę, że w § 6 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004 r. w sprawie wykonana niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 97, poz. 970 ze zm.) inaczej uregulowano finansowanie zadań z Programu Pomocy w Przebudowie Gospodarczej Państw Europy środkowej i Wschodniej (PHARE), cytuję: ˝za środki finansowe bezzwrotnej pomocy zagranicznej uważa się bezzwrotne środki przekazane polskim podmiotom z budżetu Unii Europejskiej, przekazane polskim podmiotom na podstawie umów zawartych z nimi przed dniem 1 maja 2004 r. na sfinansowanie programów...˝.    Takie dwa całkowicie odmienne od siebie zapisy w tym samym rozporządzeniu powodują nierówne traktowanie podmiotów gospodarczych. Podatnicy VAT czynni, którzy zawarli porozumienia na realizację dostaw i usług finansowanych z innych niż z Funduszu ISPA lub finansują je ze środków Unii Europejskiej po dniu 1 maja 2004 r. znaleźli się w korzystniejszej sytuacji gospodarczej, co powoduje naruszenie art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej o równym ich traktowaniu przez władze publiczne. Problem ten dotyczy wszystkich gmin, które otrzymały dofinansowanie zadań ze środków ISPA, a kontrakty zostały zawarte z wykonawcami robót po dniu 1 maja 2004 r.    Podsumowując powyższe wnoszę o:    - Dokonanie interpretacji pojęcia ˝kontrakt˝ na gruncie prawa finansowego.    - Udzielenie odpowiedzi, czy środki otrzymywane z Przedakcesyjnego Instrumentu Polityki Strukturalnej (ISPA) można uznać za bezzwrotną pomoc zagraniczną?    - Podjęcie działań w kierunku zmiany rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług poprzez wprowadzenie jednoznacznych i dookreślonych zapisów nie budzących trudności interpretacyjnych.    Z poważaniem    Poseł Beata Dorota Sawicka    Warszawa, dnia 24 maja 2006 r.